«Βόμβα» στα θεμέλια των ελεγκτικών θεσμών στην Κύπρο βάζει το νέο πόρισμα της Αρχής κατά της Διαφθοράς, το οποίο διερευνά τα όσα καταγράφονται στο βιβλίο «Κράτος Μαφία». Στο μικροσκόπιο των αρχών μπαίνουν κραυγαλέες ενδείξεις για ξέπλυμα μαύρου χρήματος ύψους 220 εκατομμυρίων δολαρίων, μέσα από ένα σκοτεινό δίκτυο με εταιρείες-κέλυφος και υπεράκτιες συναλλαγές υψηλού κινδύνου. Το πόρισμα είναι καταπέλτης για τον τρόπο που λειτούργησε η ΜΟΚΑΣ (Μονάδα Καταπολέμησης Αδικημάτων Συγκάλυψης), καταλογίζοντάς της σοβαρές παραλείψεις, καθώς φαίνεται να αγνόησε τα στοιχεία προχωρώντας σε μια -άνευ ενδελεχούς έρευνας- δημόσια απαλλαγή του δικηγορικού γραφείου Νίκος Χρ. Αναστασιάδης & Συνεταίροι και του τέως Προέδρου της Δημοκρατίας.
Πιο αναλυτικά, σοβαρά ερωτήματα εγείρονται από τα πρόσφατα ευρήματα της Αρχής κατά της Διαφθοράς, η οποία φέρνει στο προσκήνιο σκοτεινές διαδρομές κεφαλαίων ύψους 220 εκατομμυρίων δολαρίων, εντοπίζοντας κραυγαλέα σημάδια νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Η σχετική ανακοίνωση, η οποία αφορά τα αποτελέσματα των ερευνών για τα όσα καταγράφονται στο βιβλίο «Κράτος Μαφία» του Μακάριου Δρουσιώτη, επικεντρώνεται στον ρόλο της ΜΟΚΑΣ και στους χειρισμούς της αναφορικά με το δικηγορικό γραφείο Νίκος Χρ. Αναστασιάδης & Συνεταίροι.
Οι παρατηρήσεις της Αρχής εντοπίζονται κυρίως στο τμήμα της έρευνας που εξετάζει τις καταγγελίες γύρω από τη συγκεκριμένη δικηγορική εταιρεία, εστιάζοντας στην αντίδραση της ΜΟΚΑΣ έπειτα από την αποκάλυψη του OCCRP τον Αύγουστο του 2019. Το εν λόγω ρεπορτάζ, το οποίο έφερε τον τίτλο «Bank Records Link President of Cyprus to ‘Troika Laundromat’», επικεντρωνόταν σε ισχυρισμούς περί διακίνησης χρημάτων μέσα από ένα πλέγμα offshore και εταιρειών-κελύφη.
Στη βάση της αξιολόγησης που δημοσιοποιήθηκε, τα οικονομικά αρχεία έδειχναν, «ενδεικτικά και όχι περιοριστικά», σαφείς ενδείξεις διακίνησης μαύρου χρήματος. Η Αρχή κάνει ειδική μνεία σε ανενεργές επιχειρήσεις (κέλυφος) με έδρα την Καραϊβική, μέσω των οποίων διακινήθηκαν 220 εκατομμύρια δολάρια σε δικαιοδοσίες με υψηλό ρίσκο.
Η στάση της ΜΟΚΑΣ απέναντι στα ευρήματα
Πέραν των ιλιγγιωδών ποσών, στο μικροσκόπιο μπαίνουν και τεχνικές όπως η εσωτερική χρηματοδότηση εταιρειών, η διοχέτευση χρημάτων με τη μορφή κεφαλαιακών εισφορών ή δανεισμού σε συνδεδεμένα πρόσωπα, αλλά και η τροποποίηση μεγάλων δανειακών συμβάσεων με μηδενικούς τόκους. Τέτοιες πρακτικές θεωρούνται ικανές να καλύψουν τα ίχνη παράνομων ενεργειών.
Το πιο ανησυχητικό συμπέρασμα, ωστόσο, έγκειται στην αξιολόγηση των πράξεων της ΜΟΚΑΣ. Σύμφωνα με την Αρχή, ενώ υπήρχαν καταφανή στοιχεία, η Μονάδα Χρηματοοικονομικών Πληροφοριών δεν προχώρησε στην επιβαλλόμενη ενδελεχή έρευνα για τη συλλογή αποδείξεων. Αντίθετα, φαίνεται να επαναπαύτηκε στις απαντήσεις που έλαβε, χωρίς να τις ελέγξει ανεξάρτητα. Παράλληλα, διαπιστώθηκε έλλειψη επαρκούς τεκμηρίωσης σχετικά με την πηγή και τον τελικό αποδέκτη των χρημάτων, γεγονός που, υπό κανονικές συνθήκες, θα άνοιγε τον δρόμο για περαιτέρω ποινική διερεύνηση.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη δήλωση της πρώην επικεφαλής της ΜΟΚΑΣ, Εύας Ρωσσίδου-Παπακυριακού, στα τέλη του 2019, όπου σημείωνε δημόσια πως από τον έλεγχο δεν προέκυψε «τίποτα κατακριτέο». Σύμφωνα με την Αρχή, η τοποθέτηση αυτή οδήγησε στην de facto απαλλαγή τόσο της Δικηγορικής Εταιρείας όσο και του τέως Προέδρου.
Αίσθηση προκαλεί και το γεγονός ότι η ΜΟΚΑΣ εξέδωσε ανακοίνωση για το θέμα, παρότι τα πορίσματά της συνήθως παραμένουν απόρρητα. Συγχρόνως, επισημαίνεται ότι η Μονάδα είχε δεχθεί επίσημη αναφορά από ελεγκτικό οίκο για τις εν λόγω διαδρομές χρημάτων οκτώ μέρες πριν ζητήσει δημόσια έρευνα ο Νίκος Αναστασιάδης, παραμένοντας αδρανής μέχρι εκείνη την παρέμβαση.
Καταλήγοντας, η Αρχή κατά της Διαφθοράς αφήνει σαφείς αιχμές για θεσμικές αστοχίες, συνδέοντας τη στάση των αρχών με το ύπατο πολιτικό αξίωμα του τέως Προέδρου, το οποίο ενδεχομένως να ευνόησε μια λανθασμένη απαλλακτική προσέγγιση. Έτσι, το ζήτημα των 220 εκατομμυρίων δολαρίων αναδεικνύεται στο πλέον κομβικό σημείο του πορίσματος σχετικά με τη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών.
Social